Piątek 22-06-2018, imieniny Pauliny, Tomasza
 
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później
Rek
Telefon portElu Halo, tu portEl
512 918 555

Wiadomości

Sport

Gospodarka

Na osiedlu

Społeczeństwo

Na uczelniach

Kultura

Zbrodnia i kara

Dawny Elbląg

Jej portEl

Kina i teatr

Konkursy

Prasówka

Poradnik

Hit czy kit?

Po godzinach

Fotoreportel

Dzień targowy już minął Dzień targowy już minął

Historia okolic Elbląga: Gonty i Górowychy (odc. 98)

 
Elbląg, Historia okolic Elbląga: Gonty i Górowychy  (odc. 98) Nieistniejący już budynek dworca w Gontach (fot. kwidzynopedia.pl)
Rek

Kontynuujemy wędrówkę po miejscowościach gminy Prabuty, która w latach 1975-98 należała do województwa elbląskiego. O ciekawostkach związanych z Gontami i Górowychami opowiada Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK.

Gonty
     Znajdujące się w południowej okolicy wsi łąki zajmują osuszone tereny dawnego jeziora występującego pod kilkoma nazwami: Walbisalci Walbin (1323; laci dicti Walbin (1343) czy Walbam (1371). Wieś powstała z trzech sąsiadujących z sobą osad: Tristis, Trumpis oraz Stabis.
     Pierwszy zapis na ich temat pochodzi z początków drugiej polowy XIII w. i mówi, że pomezański biskup Albert (przypomnę tu że siedziba biskupa znajdowała się w Kwidzynie) nadał te dobra Prusowi Mantoniemu. W 1323 r. jeden z kolejnych biskupów – Rudolf - potwierdził ten przywilej dla Prusa Guntho i stąd wywodzi się nazwa miejscowości - Gunts. Występowały też nieco odmienne zapisy nazwy wioski: a bonis Gunthen, Gunthoni, Gunthin, Gunthonis, Gonty i do 1945 r. Gunthen, a od 1946 r. - Gonty.
     W pierwszej połowie XIV w. część majątku została sprzedana mieszczanom z Prabut. W 1527 r. Gonty stają się własnością Hansa Queisa. Prawo do majątku nadał mu jego brat - biskup Erhard Queiss (1490-1529), pierwszy protestancki biskup na Pomezanii (zmarł w Pasłęku).
     W końcu lat 80. XVII w. wieś stała się wsią królewską, posiadała wówczas karczmę. Wśród dawnych mieszkańców przeważali ewangelicy, ale było też kilkudziesięciu katolików. Do dzisiaj w Gontach zachowało się kilka domów wraz z zabudowaniami gospodarczymi pochodzącymi z przełomu XIX i XX w., dawny budynek szkolny oraz budynek dawnej kuźni.
     Jeszcze niedawno istniał też budynek byłego dworca, który posiadał dwa perony pozbawione wiat. Dzisiaj istnieje tylko jeden peron, który służy jako rampa.
     
     Górowychy
     Wieś położona nad brzegiem jeziora Dzierzgoń. Początkowo należała do Prusów o imionach Algande, Bundo, Sarchz czy Stanko. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1260 r.
     W 1388 r. wieś kupił bp Mikołaj, a sprzedał mu ją Prus Buntobe. W 1527 roku Górowychy , podobnie jak Gonty, stały własnością Hansa, brata bp Erharda Queissa. Miejscowość wówczas zamieszkiwali przeważnie ewangelicy. 

  Teren dawnego cmentarza ewangelickiego w Górowychach (fot. kwidzynopedia.pl) Teren dawnego cmentarza ewangelickiego w Górowychach (fot. kwidzynopedia.pl)


     W 1630 r. elektor Jerzy Wilhelm Hohenzollern (1595-1640) nadał wieś Prabutom. W tym samym wieku, wskutek działań Szwedów prowadzącym tu wojny, wieś została mocno zniszczona. Podobnie było w 1945 r. , kiedy po zajęciu Górowych przez wojska radzieckie, spaleniu uległ budynek szkolny i kilka gospodarstw.
     W 1923 r. do wsi dotarła elektryfikacja, miejscowość dzięki wybudowaniu dwukilometrowej szosy do głównej drogi uzyskała dobre połączenie z Prabutami. Wówczas w Górowychach istniała jednoklasowa szkoła, istniała tu też w latach 1945-1972.
     Przed 1945 r. w Górowychach działała gospoda, która należała do właściciela o polskobrzmiącym nazwisku Szukowski. W miejscowości są też ślady po dawnym cmentarzu ewangelickim.
     Wieś na przestrzeni wieków miała różne nazwy, a były to: Gorowyten, Sunnenberg, Sonnenberge, Sonnenberg, Sonperk, Gorowychy, Gross Sonnenberg, i przed 1945 r. - Sonnenberg. Od 1947 r. nosi nazwę Górowychy.
     
     Zdjęcia pochodzą ze strony kwidzynopedia.pl

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

Fototapeta fizelinowa 400x148x cm - Most Golden Gate
Fototapety fashion z modą
Obraz na płótnie, tryptyk 70x110, 110x110, 70x110 cm
Fototapety do siłowni/fitness club