Poniedziałek 22-10-2018, imieniny Filipa, Salomei
 
Reklama w Elblągu
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później

Historia okolic Elbląga: Od Brachlewa do wsi Bystrzec (odc. 106)

 
Elbląg, Historia okolic Elbląga: Od Brachlewa do wsi Bystrzec (odc. 106) Dworzec w Brachlewie przed wojną (fot. archiwum autora)
Rek

Dzisiaj w wędrówce po historii okolic Elbląga przenosimy się z gminy Prabuty do gminy Kwidzyn. Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK, opowiada o ciekawostkach związanych z takimi miejscowościami jak Baldram, Brachlewo czy Bystrzec, które w latach 1975-1998 leżały w województwie elbląskim.

Baldram
     To wieś założona na obszarze dawnego grodu oraz osady, mającej mieć korzenie słowiańskie. Gród miał zostać zniszczony w X w. W źródłach pisanych Baldram pojawia się po raz pierwszy w 1233 r., występuje pod mianem Hospital. Nazwa zapewne wiąże się istniejącym tu wówczas folwarkiem, który był na uposażeniu krzyżackiego szpitala z Kwidzyna. Śladów istnienia szpitala w Baldramie nie odnaleziono.
     W 1285 r. folwark przeszedł na własność Kapituły Pomezańskiej, w 1333 r. kapituła ulokowała tu wieś i nadała jej nazwę Marienthal (Solina Marii), istniała tu m.in. karczma należąca do sołtysa. Pod koniec XIV w. wieś zmienił nazwę na Baldrap, prawdopodobnie nawiązywała ona do słownictwa pruskiego.
     Wieś była niszczona przez wojny: tak polsko-krzyżacką (1519-1521), polsko-szwedzką (1626-1629), siedmioletnią (1756-1763) oraz podczas stacjonowania tu wojsk francuskich w latach 1806-1807.
     W okresie międzywojennym w Baldramie zamieszkiwał polski działacz Tadeusz König, rolnik a także jeden z założycieli Banku Ludowego w Kwidzynie.W czasie PRL-u istniał tu PGR. W 1938 r. wsi nadano nazwę Mergental, po 1945 r. nazywano ją Bedrony, a w 1948 r. nadano jej obecne miano.
     
     Brachlewo
     
Według zapisków jej najstarszym właścicielem był ród von Stangów, posiadający jednocześnie sąsiedni Biały Dwór i to począwszy od 1236 r. Krzyżacy zasiedlali wieś i jej okolice niemieckimi osadnikami, ale po 1466 r. pojawili się i polscy przybysze.
     W XVI w. jako właściciel pojawił się tu Jerzy Sokołowski. Brachlewo i Biały Dwór stały się się od tego czasu własnością polskiej szlachty. W 1777 r, Biały Dwór kupił król Prus Fryderyk II Wielki. Urzędował w nim Johann August Rachels pełniący funkcję podleśniczego i rachmistrza.

  Gospoda w Brachlewie przed wojną (fot. archiwum autora) Gospoda w Brachlewie przed wojną (fot. archiwum autora)


     Pod koniec XVIII w. w Brachlewie powstała szkoła, pobudowano bitą drogę oraz poprowadzono tory kolei Kwidzyn – Malbork, stacja powstała na początku XX w.
     Brachlewo do 1946 r. nazywało się Rachelshof, ale w okresie plebiscytu 1920 r. oficjalnie używano miana Jerzewo. W 1920 r. do Brachlewa włączono sąsiednie Jerzewo (nazywane także wcześniej m.in. Derszewem, Gewrszewem), Jerzewskie Pole (dawne nazwy to m.in. Jerzewoefelde, Jerzewskie) i Zajezierze (dawniej Hintersee, zwane też była jako Ostrów - od wyspy, Zaliwce).
     
     Bystrzec
     
Od 1236 r. również należał do rodu von Stangów. W latach 1528-1777 był częścią majątku polskiej szlachty (Sokołowskich, Trzebuchskich, Kretkowskich, Dziewianowskich). Powstała tu siedziba Biały Dwór.
     To tutaj w końcu XVI w. Tomasz Bielawski napisał po polsku utwór „Myśliwiec”, a na początku lat 20. XX w. Józefa Biegaczówna uczyła dzieci po polsku. Do 1945 roku Bystrzec nosił nazwę Weisshof.
     Budynek Białego Dworu zachował się i obecnie stanowi własność prywatną.

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
..., a moim zdaniem
Pokazuj od
najnowszych
  • Dobrze byøo bylo województwem elbláskim, oj dobrze. Pozdrowienia dla Pana Przewodnika :)
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 0
    (2018-04-29)
  • Czy ja dobrze widzę, jedna linia kolejowa na zdjęciu? Ażurowe ozdoby poczekalni i słup znacznikowy, tutaj nie widać ale domyślam się, że w biało - czerwone ukośne pasy. Urzekają mnie takie fotografie jednak nie chciałabym żyć w tamtych czasach.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 0
    (2018-04-30)
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

Kalendarz Książkowy z Grawerem
Kalendarz Książkowy z Grawerem
Pieczątki Trodat
Pieczątki Firmowe