Wtorek 11-12-2018, imieniny Damazego, Daniela
 
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później
Zamknij Zamknij
Reklama w Elblągu
Rek

Kalendarium elbląskie: 19-25 listopada (odc. 22)

 
Elbląg, Kalendarium elbląskie: 19-25 listopada  (odc. 22) Tramwaj na tle Gimnazjum Królewskiego (dzisiaj II LO)
Rek

Co wydarzyło się w Elblągu na przestrzeni wieków pomiędzy 19 a 25 listopada? Jak Zygmunt III zmusił elblążan do oddania kościoła św. Mikołaja katolikom? Dlaczego przed 200 laty wybrany burmistrz musiał uzyskać aprobatę pruskiego króla? Z jaką częstotliwością przed 120 laty jeździły elbląskie tramwaje i jak elbląska szkoła muzyczna świętowała swoje 20-lecie? Tego i innych ciekawostek możecie się dowiedzieć z kolejnego odcinka naszego kalendarium.

19 listopada 1808 r.
     Więcej samorządu w miastach

     Tego dnia wprowadzono reformę ustroju miast pruskich, częściowo przywracającą samorządność. Gospodarzem miasta została pochodząca z wyboru Rada Miejska. Wybierany nadburmistrz musiał być jednak zatwierdzony przez króla Prus. Reforma dotyczyła również swobód obywatelskich i zawodowych. Wprowadzana była stopniowo do połowy XIX w. i przetrwała do 1924 r., kiedy to wprowadzono drobne zmiany uwzględniające dążenia drobnomieszczaństwa.
     
     20 listopada 1972 r.
     Kamień węgielny pod nową szkołę muzyczną

     Dla szkoły muzycznej był to rok jubileuszowy. Dyrektor Józef Karpiński od dłuższego czasu opracowywał program obchodów, a szkolna orkiestra ćwiczyła repertuar, w tym skomponowany przez dyrektora „Marsz 20-lecia”. Jednak najważniejszym dla wszystkich wydarzeniem nie był koncert, a uroczyste wmurowanie aktu erekcyjnego pod budowę nowej siedziby szkoły. Szkoły, o którą Józef Karpiński walczył od początku swej pracy, bo warunki, w jakich nauczano, były fatalne. Szkołę wpisano do inwestycji gwarantowanych przez modernizującą Elbląg uchwałę rządową z 1972 roku. 20 listopada 1972 r., w obecności władz miejskich i partyjnych, na terenie ogrodów w pobliżu ratusza uroczyście wmurowano akt erekcyjny pod nową szkołę. Rozpoczynała się pełna problemów i nieporozumień budowa, którą ukończono w 1976 roku.
     
     21 listopada 1617 r.
     Czyj kościół św. Mikołaja?

     Mimo że Elbląg sąsiadował z katolicką Warmią, mieszczanie nie tylko sprzyjali nauce Lutra, ale też powszechnie przechodzili na nową wiarę. 6 stycznia 1573 roku Rada Miejska usunęła z kościoła św. Mikołaja jezuitę Seweryna Wildschutza i podjęła starania o przekazanie ostatniej już parafii katolickiej w Elblągu protestanckiemu proboszczowi. Na to nie zgodził się król Stefan Batory, żądając powrotu jezuity. Tak zaczął się trwający 44 lata spór o prawo do najważniejszego kościoła w Elblągu. Spór toczył się na gruncie politycznym i sądowym. Był sporem nie tylko o świątynię, ale też o tolerancję i równouprawnienie katolików. Zakończył go Zygmunt III Waza, zakazując handlu z Elblągiem. Na takie dictum nie było rady, więc Rada uległa. 21 listopada 1617 r. rajcy poinformowali proboszcza Steisona i sekretarza królewskiego Sadorskiego, że dnia następnego może nastąpić powrót katolików do kościoła św. Mikołaja. Uroczystość ponownego poświęcenia kościoła odbyła się 31 grudnia 1617 r. Ale kiedy Elbląg zajęli Szwedzi, świątynię ponownie odebrano katolikom.
     
     22 listopada 1895 r.
     Tramwaj co 7,5 minuty

     W Warszawie, Gdańsku i wielu innych miastach jeździły tramwaje konne. Ale Wrocław i Elbląg postawiły na nowoczesny tramwaj elektryczny. Liczono, że komunikacja zarobi na siebie, stąd sprzedano licencję firmie UEG (Union-Elektricitäts Gesellschaft), która wybudowała trakcję, zajezdnię i elektrownię oraz zakupiła tabor i rozpoczęła przewozy. Pierwszy tramwaj na ulice Elbląga wyjechał 22 listopada 1895 roku. Dość niefortunnie, bo na zakręcie wagon wykoleił się i pasażerowie, nie tracąc humoru, musieli go ponownie wstawić na tor. W innym miejscu zabrakło mocy i wypełniony tramwaj nie miał sił podjechać pod wzniesienie. Pasażerowie znów wysiedli z wozu.
     Następnego dnia rozpoczęły się normalne kursy na dwóch liniach (trzecią linię uruchomiono dwa lata później): nr 1 - z dworca kolejowego przez Al. Grunwaldzką, 3 Maja, 1 Maja, Kowalską, Stary Rynek, Studzienną do przystani żeglugi i nr 2 – z placu Słowiańskiego, Kowalską, Starym Rynkiem, Stoczniową, Królewiecką do skrzyżowania z ul. płk Dąbka (nazwy ulic dzisiejsze). Tramwaje jeździły co 7,5 minuty, a czas przejazdu na liniach wynosił odpowiednio 15 i 9 minut. Przystanków nie było (wprowadzono je dopiero w 1913 roku), a tramwaj zatrzymywał się na życzenie pasażerów. Wkrótce okazało się, że komunikacja miejska jest deficytowa, a jedynym zyskiem spółki jest sprzedaż prądu z mieszczącej się przy ul. Szpitalnej elektrowni tramwajowej.

  Szkoła muzyczna w budowie Szkoła muzyczna w budowie


     
     23 listopada 1974 r.
     Zmarł patron elbląskiego teatru

     W Olsztynie nazywany był „tatą aktorów”. To za jego zarządzania (1957-1969), mający trzy sceny – w Olsztynie, Elblągu i scenę objazdową - Teatr im. Stefana Jaracza miał okres swojej pierwszej świetności. Aktorzy odnosili sukcesy, widzowie znali ich także z Teatru Telewizji. W repertuarze były ważne spektakle rozliczeniowe oraz lżejsze pozycje popularne i rozrywkowe, a także baśnie.
     Aleksander Sewruk, bo o nim mowa, odegrał ważną rolę w budowaniu środowiska elbląskiego. Zadbał, by część zespołu zamieszkała w Elblągu i sam angażował się w życie społeczne i towarzyskie miasta. Za jego dyrekcji teatr przeniósł się z dawnego domu parafialnego przy ul. Obrońców Pokoju do nowoczesnego obiektu w Domu Kultury. Zmarł w Warszawie 23 listopada 1974 roku. Samodzielny już Teatr Dramatyczny w Elblągu, w wyniku przeprowadzonego wśród widzów plebiscytu, w roku 2007 r. przyjął imię Aleksandra Sewruka.
     
     24 listopada 1986 r.
„Trójka” wraca na tory

     24 listopada 1986 r. oddano do użytku nowo wybudowany odcinek trakcji tramwajowej, będący przedłużeniem trasy od pętli przy ul. Obrońców Pokoju do osiedla Zawada (nieistniejąca już pętla przy ul. płk. Dąbka). Tego też dnia uruchomiono linię nr 3 na trasie Saperów – Ogólna. Linia nr 3 funkcjonowała przed wojną, a także w latach 1947-67 (na trasie plac Słowiański – ul. Agrykola).
     
     25 listopada 1599 r.
     Gimnazjum jak nowe

     Gimnazjum Elbląskie założono w 1553 roku. Jego organizatorem był wybitny holenderski humanista i pedagog Wilhelm van der Voldergraft, zwany z grecka Gnapheusem. Po nim, w ciągu zaledwie 38 lat, Gimnazjum Elbląskim zarządzało aż 19 rektorów. Dopiero Tomasz Retus, a po nim Jan Mylius uporządkowali sprawy i doprowadzili do rozkwitu Gimnazjum. Mylius rozpoczął od wybudowania nowej siedziby (obecnie pięknie odrestaurowany budynek Muzeum). 25 listopada 1599 r.odbyła się uroczystość otwarcia nowego budynku Gimnazjum Elbląskiego.
     
     Kartki z elbląskiego kalendarium publikowane są na antenie telewizji Truso TV (kanał 140 Vectry) oraz na facebookowym fanpage Truso TV
     

     
 

Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
..., a moim zdaniem
Pokazuj od
najnowszych
  • Zalozenie Elblaskiego Gimnazjum datuje sie na 1536r (zrodlo: Im Jahr 1536 wurde das erste evangelische Gymnasium von Willem van de Voldersgraft bzw. Wilhelm Fullonius, einem Glaubensflüchtling aus Den Haag, eingerichtet. ). Ponadto tytul szlachecki (partykule) po holendersku pisze sie "van de" a nie "van der".
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 0
    BG(2018-11-18)
  • Linia nr 3 reaktywowana w dniu 24 października 1986 a nie jak pisze w artykule 24 listopada. Poza tym stara trójka zlikwidowana została w 1961 a nie w 1967 roku.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 0
    znawca(2018-11-18)
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

Fototapeta lateksowa 300x260 cm - Jezioro
Naklejki na meble
Fototapety dziecięce
Fototapeta lateksowa 290x260 cm - Sowy