Niedziela 18-11-2018, imieniny Karoliny, Romana
 
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później
Rek
Telefon portElu Halo, tu portEl
512 918 555

Wiadomości

Sport

Gospodarka

Na osiedlu

Społeczeństwo

Na uczelniach

Kultura

Zbrodnia i kara

Dawny Elbląg

Jej portEl

Kina i teatr

Konkursy

Prasówka

Poradnik

Hit czy kit?

Po godzinach

Fotoreportel

Lao Che Lao Che

Od Szymanowskiego do Pionierskiej (Historia elbląskich ulic, odcinek 71)

 
Elbląg, Od Szymanowskiego do Pionierskiej (Historia elbląskich ulic, odcinek 71) Mały Ogród Różany przed wojną... (fot. archiwum autora)
Rek

Czy wiecie, gdzie mieścił się hotel „Społem” i fontanna z aniołkami? W którym miejscu działało przed wojną schronisko młodzieżowe? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań znajdziecie w kolejnym odcinku „Historii elbląskich ulic”. Oprowadza jak co tydzień Karol Wyszyński, przewodnik elbląskiego PTTK.

Szymanowskiego
     Ulica położona na osiedlu Rakowo, przebiega od ul. Moniuszki do ul. Królewieckiej. Przed 1945 r. jej patronem był Herman Boyen (Boyenstrasse) – pruski feldmarszałek. Po 1945 r. przemianowana na ul. Szymanowskiego.
     Po prawej stronie ulicy, patrząc w stronę Królewieckiej, znajdują się koszary; po lewej kamienice mieszkalne, a na rogu z Królewiecką opisany w jednym z wcześniejszych odcinków naszego cyklu budynek Zespołu Szkół Gospodarczych.
     
     Beniowskiego
     Przebiega od ul. Królewieckiej do al. Piłsudskiego. Ten rejon został włączony w granice miasta w 1913 r. Przed 1937 r. jej patronem był admirał Scheer (Admiral-Scheerstrasse). Obecną nazwę nadano jej po przejęciu miasta przez Polskę.
     W tym rejonie w 1945 r. zaczęli osiedlać się polscy osadnicy. Po numerem 8 powstał już 14 kwietnia 1945 r. pierwszy spożywczy sklep, a później przejściowo hotel „Społem”. Po prawej stronie (patrząc w stronę Piłsudskiego) ulica zabudowana jest niskimi kamieniczkami, za którymi znajdują się koszary. Po przeciwnej stronie zaś domki jednorodzinne, a za nimi Osiedle Marynarzy.
     
     Pionierska
     Przebiega od ul. Beniowskiego do ul. płk. Dąbka. Przed 1830 r. nazwana ul. Kuntzkego (Kuntzkenstrasse), jeszcze przed wojną jej patronem został Adolph Damaschke, niemiecki ekonomista (Damaschkestrasse). W 1945 r. nazwę ulicy zmieniono na Pionierską ku czci osiedlających się przy niej i w jej okolicy polskich pionierów.
„Nas, garstkę pionierów - członków MGO - przybyłych do Elbląga 27 marca, ulokowano w dwóch piętrowych domkach przy ul. Damaschke. Obecnie ulica ta nosi nazwę Pionierska. Na strychach domów znaleźliśmy masę faszystowskich flag ze swastyką i kilka białych flag z kapitulacji Tysiącletniej Rzeszy - jakże przeciwstawne symbole. Uszyliśmy z nich biało-czerwone flagi.” - tak pisał we swych wspomnieniach Mieczysław Filipowicz, jeden z pionierów.
     W budynku na rogu z ul. Żeglarską w 1945 r. na krótko zagościła Komenda Milicji Obywatelskiej oraz Urząd Bezpieczeństwa, natomiast pod numerem 6 - Starostwo Powiatowe ze starostą Olafem Aleksandrem Kunickim na czele.
     Pionierska przedziela park Kajki, a następnie przebiega pod domem bramnym, który powstał w 1928 r. Ówcześni elblążanie nazwali go Domem z Wieżą (Turmhaus), powstał jako siedziba schroniska młodzieżowego, które cieszyło się wielką popularnością. Dzisiaj w tym miejscu znajdują się mieszkania, a kilka miesięcy temu w ramach prac konserwatorskich odtworzono wieżę, powrócił też na nią zegar.

  ... i dzisiaj (fot. autor) ... i dzisiaj (fot. autor)


     Pionierska przed wojną była częścią nowo wybudowanego osiedla Rodzinna Strzecha (Heimstätten-Siedlung), obejmującego teren otoczony ulicami, które dzisiaj noszą nazwy: Królewiecka, Płk. Dąbka, Cicha, Piłsudskiego. Osiedle miało początkowo mieć znacznie większy teren, ale został on częściowo przeznaczony na koszary Wehrmachtu.
     Wspomniany powyżej Park Kajki (przed wojną - Heimstättenpark) otoczony jest dzisiaj ulicami: Cicha, Fałata, Piłsudskiego i Kajki. Powstał w tym samym czasie co osiedle.
     Po lewej stronie Pionierskiej (patrząc w stronę ul. Dąbka) park był nazywany Małym Ogrodem Różanym (róże ozdabiają tę część także dzisiaj), znajdowała się też tu fontanna ozdobiona aniołkami, dzieło elbląskiej rzeźbiarki Erny Becker-Kahns (1895 -1978).
     Prawa strona parku była nazywana Dużym Ogrodem Różanym i miała charakter parku angielskiego. Obecnie uwagę w tej części zwraca duży plac zabaw dla dzieci oraz kilka form przestrzennych, przeniesionych z innych dzielnic Elbląga. Warto dodać, że rzeczka, która przepływa przez park Kajki to Psia Struga, która po wpadnięciu do niecki małego basenu płynie dalej pod ziemią.
     Więcej ciekawostek na temat tej części Elbląga za tydzień.

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
..., a moim zdaniem
Pokazuj od
najnowszych
  • Przepiękna ulica mojego dzieciństwa.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    6 0
    K.A(2015-09-13)
  • która?
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 1
    dociekliwy(2015-09-13)
  • Pionierska. .. Jako "Damaschkestraße" zaczęto nazywać tę ulicę zaraz po 1919 roku. A samą ulicę wytyczono około 1900 roku. Wcześniej odcinek od Hochstraße (dzisiaj - Płk S. Dąbka), zwanej w tamtych czasach "Angerstraße" - ul. Łąkowa - i ulicą Królewiecką, nazywano "Kuntzkenstraße". I pochodzenia tej odosobowej nazwy nie wytłumaczono. A Adolf Wilhelm Ferdynand Damaschke (24.11.1865 Berlin - 30.7.1935 Berlin) był politykiem socjalnym i ekonomistą. Mocno interesowały go sprawy socjalne berlińskich robotników. Napisał wiele intersujących artykułów i książek.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 0
    Fankaerga(2015-09-13)
  • Pionierska 42 to był mój dom. Ach te wspomnienia z dzieciństwa.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 0
    Mieszkaniec Pionierskiej(2015-09-13)
  • W zeszłym roku podczas remontu zakupionego mieszkania na Pionierskiej znalazłem pod podłogami ulotki i zdjęcia z Wujkiem Adolfem podczas wizyty w Elblągu :) Kiedyś piękna ulica, teraz za dużo tutaj patologii mieszka i pijaków niedbających o swoje posesje. Co z resztą widać po budynkach kto dba a kto nie. Niestety Polaczki niszczą wszystko.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 1
    tyżPionier(2015-09-14)
  • Ulica Szymanowskiego 5 to moja ulica z dziecinstwa. Szanujmy wspomnienia. ..
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 0
    (2015-10-05)
  • Ulica piekna i dzielica szkoda tylko ze ie jest podlaczona do miejskiego ogrzewania wstyd dla miasta brama zabytek a ogrzewania i cieplej wody z miasta brak wstyd dla 21 wieku
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 0
    (2015-10-25)
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

Żarówki LED
Kalendarz Książkowy z Grawerem
Kalendarz Książkowy z Grawerem
Kalendarz Książkowy A5 Firmowy