Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.
Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies.
Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza zgodę na zapisywanie ich w pamięci urządzenia. Proszę zapoznać się z informacją na temat cookies stosowanych na naszej stronie.
Środa 22-11-2017, imieniny Cecylii, Marka
 
Rek

UWAGA!

Zamknij Zamknij
Rek
Rek
Telefon portElu Halo, tu portEl
512 918 555

Wiadomości

Na osiedlu

Gospodarka

Społeczeństwo

Kultura

Sport

Na uczelniach

Zbrodnia i kara

Prasówka

Jej portEl

Kina i teatr

Konkursy

Dawny Elbląg

Poradnik

Hit czy kit?

Po godzinach

Fotoreportel

Pogoda nie ma znaczenia Pogoda nie ma znaczenia

O tej sprawie nie możemy zapomnieć

Rek

Chodzi o tzw. Sprawę Elbląską, czyli wydarzenia związane z pożarem hali produkcyjnej nr 20 Zakładów Mechanicznych im. Świerczewskiego w roku 1949 i konsekwencje tego pożaru. W Teatrze im. Aleksandra Sewruka trwają ostatnie przygotowania do piątkowej (5 września) premiery spektaklu "Matnia" dotykającego tej bolesnej karty historii naszego miasta. Nie będzie to jednak dokumentalna opowieść, ale mocne, niekiedy brutalne oddanie ducha tamtych czasów. Zobacz film autorstwa Sławomira Malinowskiego, promujący spektakl.

"Sobota 16 lipca 1949 roku była piękna i słoneczna. Nic nie zapowiadało tragedii" – tak swoją opowieść o Sprawie Elbląskiej rozpoczyna dziennikarka Grażyna Wosińska. Sprawie, która rozpoczęła się od pożaru hali nr 20 Zakładów Mechanicznych im. Świerczewskiego. Urząd Bezpieczeństwa torturami wymusił od niewinnych ludzi przyznanie się do podpalenia i szpiegostwa. W stalinowskich więzieniach przesiedzieli lata, niektórzy w celi śmierci. Wbrew pozorom ta sprawa nie zakończyła się do dziś... Grażyna Wosińska poświęciła jej książkę "Pożar i szpiedzy", zaś Mirosław Dymczak (również elbląski dziennikarz) napisał tekst sztuki, którą pod tytułem "Matnia – sprawa elbląska" w piątek, prapremierowo pokażą aktorzy Teatru im. Aleksandra Sewruka.
     - To wydarzenia, niestety, nadal mało znane elblążanom, a które powinny być pamiętane – mówi Mirosław Siedler, dyrektor elbląskiej sceny. - W 2007 r. otrzymałem tekst sztuki, którą zaprezentowaliśmy w ramach Sceny przy stoliku – wspomina. - Tekst wydawał mi się interesujący, ale szukałem odpowiedniego momentu, by zaprezentować go na scenie. I ten moment nadszedł. W tym roku mija bowiem 65 lat od tamtych tragicznych wydarzeń, które w Elblągu upamiętnia skwer i obelisk, usytuowane co prawda w sąsiedztwie dawnej hali nr 20, ale oddalone od serca miasta. Uznałem, że uczestnikom Sprawy Elbląskiej należy się godne wspomnienie.
     Elbląski spektakl nie będzie jednak dokumentalną opowieścią.
     - Ta stała się kanwą, przyczynkiem do opowiedzenie o działaniach UB i mechanizmie terroru stalinowskigo, o złamanych losach wielu ludzi – wyjaśnia dyrektor Siedler. - To była pokazowa akcja UB na niespotykaną wcześniej skalę, wielu niesłusznie oskarżonych i skazanych cierpiało, a niektórzy cierpią nadal. To nie były bowiem czasy czarno-białe, było i jest wiele niewyjaśnionych kwestii – wskazuje – wiele dokumentów zostało sfabrykowanych, inne zniszczono. Sprawa pozostaje więc nadal otwarta.

  Od lewej: reżyser Rafał Matusz, dyrektor teatru Mirosław Siedler, Piotr Szejn i scenograf Iza Toroniewicz (fot. AD) Od lewej: reżyser Rafał Matusz, dyrektor teatru Mirosław Siedler, Piotr Szejn i scenograf Iza Toroniewicz (fot. AD)

Przygotowując się do realizacji spektaklu reżyser Rafał Matusz zgłębił książkę Grażyny Wosińskiej, rozmawiał z autorką, wypytywał o to, co udało się jej ustalić w IPN czy podczas rozmów z uczestnikami wydarzeń sprzed 65 lat.
     - Rozmawiałem też przez wiele godzin z Józefem Olejniczakiem, skazanym w Sprawie Elbląskiej [na 11 lat więzienia - red.] – mówi reżyser.- Chciałem dowiedzieć się jak najwięcej, by poznać tę historię i jej tło. Nagraliśmy 3-godzinny wywiad z panem Olejniczakiem, który zainspirował mnie i Olejniczak "pojawia się" na scenie. Spektakl jest z resztą opowiedziany z jego perspektywy [w roli głównej Piotr Szejn – red.]. Mamy nadzieję, że spektakl otworzy dyskusję, nakłoni, by przyjrzeć się tej sprawie, której, póki co, nie udało się wyjaśnić. - To nie był świat-czarno biały, raczej wypełniony różnymi odcieniami szarości – zaznacza Mirosław Siedler. - Spektakl mocny, z brutalnymi scenami ma oddać ducha czasów terroru.
     Autorką scenografii jest znana elbląskim teatromanom Iza Toroniewicz [m.in. "Świętoszek", "Dziewczynka z zapałkami" - red.]. Jej pomysł ma zaintrygować widza. Będą też multimedia autorstwa Sławomira Malinowskiego, a także muzyka napisana specjalnie dla "Matni" Hadriana Filipa Tabęckiego.
     
     Premiera: 5 września, godz. 19 Duża Scena
     

Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
  • Dyrekcja Teatru w Elblągu buduje trwałe przyczółki pośród starej władzy. To ona ma teraz /kolejny raz - po Wyborach / odbudować kondycję miasta. Zmurszałe rekwizty partyjne wyciągnięto z kufra. .i będziemy świadkami " nowych interpretacji teatralnych' ' . Wszystko ma służyć nawiązaniu serdecznych kontaktów towarzyskich Dyrekcji Sceny z nową-starą władzą.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    8 17
    (2014-09-04)
  • " Będą też multimedia autorstwa Sławomira Malinowskiego" . Sławomir Malinowski i " Sprawa Elbląska" , ot chichot historii.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    6 19
    hen33(2014-09-04)
  • Gratuluję naszemu teatrowi. Gratulują autorowi Panu Dymczakowi. I Panu Sławkowi za świetny film.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    17 5
    nuka(2014-09-05)
  • Świetny film. Panie Malinowski moje uznanie.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    19 5
    Seba01(2014-09-05)
  • oto pierwsza sztuka w Elblaskim teatrze napisana przez elblążanina i mówiąca o historii Elbląga. Dla Gościa to ujma. Doszukują się spisku. Biedny człowiek. Hen33 pisze bzdurny komentarz pod adresem człowieka, który przy sztuce pracował. Ciekawe gdzie był ten hen33 gdy Bóg rozum i przyzwoitość rozdawał? Bo ani jednego ani drugiego u niego nie widać. A naszemu teatrowi gratuluję.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    17 2
    na marginesie(2014-09-05)
  • Te hen33 jak jesteś mądry już napisałeś. A jak tam u ciebie ze stołecznej?
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    4 1
    kakao(2014-09-05)
  • jak zwykle pierwsze wpisy z polskiego piekiełka. Od życiowych nieudaczników i ksenofobów. Autorzy z chamiałych, patologicznych nizin.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    13 1
    bezb(2014-09-05)
  • wszystkim którzy pozwalają nam pamiętać o naszej historii należą się słowa uznania. Żeby tak wszyscy dbali o nasze miasto, o Elbląg. ..
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    15 1
    agnicha(2014-09-05)
  • do bezb " Autorzy z chamiałych, patologicznych nizin" tacy tez mieszkaja w tym miescie, mieszkali i zapewne beda miszkac, sa tak samo czescia tego miasta, za malo tolerancyjny jestes :D aktorow tez nazwij zchamialych w koncu graja takei role, przeklinaja i dra sie na scenie, takie zycie taka sytuacja XD ( jeden madrzejszy od drugiego. .. .
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    0 11
    sdlfhsodf(2014-09-06)
  • Gratulacje i jeszcze raz gratulacje. Byłam na premierze. Emocje, technika i świetna gra aktorów. Tego nie da sie powiedzieć trzeba zobaczyć. I nasza historia. Słowa uznania dla wszystkich twórców, dla teatru.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    12 1
    Krystyna(2014-09-06)
  • Panie Sławomirze wiec nie tylko podróże. Moje uznanie.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    8 0
    aik(2014-09-06)
  • SKANDAL SKANDAL SKANDAL --Ja również miałem przyjemność oglądania premiery tego spektaklu i nie będę tutaj oceniał gry aktorskiej czy sztuki reżyserskiej - chwilami jednak spektakl wytrącał mnie z zadumy i refleksji związanej z tak poważną, przykrą. ." SPRAWĄ ELBLĄSKĄ" . SKANDAL jednak dotyczy zachowania się Teatru - Pana Dyrektora który w tak spazmatyczny sposób witał i dziękował naszym Elbląskim władzom jak również sponsorom, a o nim zapomniał. .. .O nim. .. czyli Panu Józefie Olejnikczaku o którego losach ten właśnie spektakl prawił. Pan Dyrektor zapomniał podziękować. .. .zapomniał nawet przywitać Pana Józefa bo ten przecież był obecny na Premierze, . FO PA WIELKIE FO PA PANIE DYREKTORZE TEATRU ELBLĄSKIEGO!!
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    4 3
    NIEOBOJĘTNY(2014-09-06)
Reklama