Wtorek 19-02-2019, imieniny Konrada, Arnolda
 
Reklama w Elblągu
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później

Historia elbląskich ulic: Od Fredry do Narciarskiej (odcinek 89)

 
Elbląg, Historia elbląskich ulic: Od Fredry do Narciarskiej (odcinek 89)
Ulica Kilińskiego (fot. autor)
Rek

Dzisiaj w naszym cyklu „Historia elbląskich ulic” kontynuujemy wędrówkę po Zatorzu, po którym oprowadza Karol Wyszyński, przewodnik PTTK. Dużą część tego odcinka poświęcamy ulicy Fredry, przy której w czasie wojny funkcjonowała filia obozu koncentracyjnego Stutthof. Dzisiaj mieszczą się tutaj ogródki działkowe...

Ulica Fredry
     Przebiega od ul. Lotniczej do ul. Malborskiej. Po raz pierwszy nazwana przed 1937 r. jako ul. Boelckego (Boelckestrasse) – od Oswalda Boelkego (żył w latach 1891-1916), niemieckiego pilota myśliwskiego Po 1945 r. jej patronem został Aleksander Fredro (1793-1876).
     Ulica przebiega równolegle do torów kolejowych. Na jej początku po prawej stronie (patrząc w stronę Malborskiej) znajduje się pawilon handlowy z lat 70., wówczas mieściła się tu pijalnia piwa. Na końcu ulicy znajduje się mostek przez rzeczkę Kumielę. Po lewej stronie mijamy parterowe domy mieszkalne z poddaszami zagospodarowanymi na mieszkania, domki pochodzą sprzed 1945 r.
     
     Obóz i ogródki
     W lutym 1941 r. terenie dzisiejszych ogródków działkowych przy ul. Fredry powstała filia obozu koncentracyjnego Stutthof. Więźniów przeniesiono tu z dawnej fabryki pędzli i szczotek T. Neumanna przy al. Grunwaldzkiej (Neumann Pinselfabrik). W obozie przebywało od 200 do 500 więźniów. Najliczniejszą grupę stanowili Polacy, oprócz nich byli też Niemcy z Gdańska, Czesi, Rosjanie oraz nieliczni Francuzi i Anglicy. Warunki w obozie były bardzo złe. Więźniowie zakwaterowani byli w trzech barakach, kolejny barak zajmowali strażnicy, istniały też dwa baraki gospodarcze.
     Więźniowie pracowali głównie w zakładach Schichaua i wykonywali przede wszystkim prace pomocnicze. Do stoczni chodzili okrężną drogą (według M. Filipowicza) przez ulicę Kościuszki. Podobóz został zlikwidowany prawdopodobnie w 1942 r., ale ponownie uruchomiono go w październiku 1944 r. Na więźniów wybrano już jednak fachowców, takich jak tokarze, mechanicy, ślusarze i zatrudniono ich już na linii produkcyjnej. Filia uległa likwidacji 20 stycznia 1945 r. w związku ze spodziewanym atakiem Armii Czerwonej.
     Obok tego podobozu istniały również baraki dla pracowników przymusowych różnych narodowości. Od filii podobozu oddzielało je ogrodzenie z drutu kolczastego z wieżyczkami strażniczymi. Istniał też podobóz jeniecki dla Brytyjczyków, miało w nim przebywać około 150 osób. Więźniowie wspominają, że to w wyniku krzyków z obozu jenieckiego „za co ich bijecie”, naziści zaprzestali wymierzania kar chłosty na zewnątrz baraków.

  Ulica Narciarska (fot. autor)
Ulica Narciarska (fot. autor)


     Warto dodać, że Brytyjczycy należeli do najlepiej traktowanych jeńców przez III Rzeszę. Pracowali tylko ci, którzy sami chcieli. Nawet jeżeli odmawiali wykonywania prac porządkowych na terenie swego obozu czy baraków, to do takich czynności sprowadzano więźniów narodowości rosyjskiej, bądź polskiej z filii obozu.
     Po wojnie na poobozowych terenach powstały ogródki działkowe (obecnie Rodzinny Ogród Działkowy im. J. Wybickiego). Istniał tutaj także były basen przeciwpożarowy, powstały w czasach niemieckich.
     
     Jana Kilińskiego
     Jest równoległa do ul. Fredry, przebiega od ul. Lotniczej do Malborskiej, również kończąc się na mostku przez Kumielę. Zabudowana domkami jednorodzinnymi pochodzącymi sprzed 1945 r., wiele z nich zostało później przebudowanych. Przed 1937 r. nazwano ją jako ul. Richthofena (Richthofenstrasse) od Manferda Richthofena (1892-1918), niemieckiego pilota myśliwskiego z I wojny światowej, znanego pod przydomkiem Czerwonego Barona. Po 1945 r. otrzymała obecną nazwę na cześć Jana Kilińskiego (1760-1819), uczestnika insurekcji kościuszkowskiej.
     
     Narciarska
     Jest łącznikiem pomiędzy ul. Fredry i Kilińskiego. Zabudowana jednakowymi kamieniczkami. Przed 1937 r. nazwana jako Kolonie Trettinkenhof, później Trettinkehof. Po 1945 r. obdarzona obecnym mianem.

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

Okulary korekcyjne BMW
Okulary korekcyjne BMW
Soczewki kontaktowe ALCON Air Optix Aqua