Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.
Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies.
Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza zgodę na zapisywanie ich w pamięci urządzenia. Proszę zapoznać się z informacją na temat cookies stosowanych na naszej stronie.
Piątek 24-11-2017, imieniny Jana, Flory
 
Rek

UWAGA!

Dzbanek hansekanne (Historia jednego przedmiotu cz. 71)

 
Elbląg, Dzbanek hansekanne  (Historia jednego przedmiotu cz. 71) Dzbanek elbląski z ciekawie ozdobionym dnem (fot. MAH w Elblągu)
Rek

Wspólnie z Muzeum Archeologiczno-Historycznym w Elblągu prowadzimy cykl pn. "Historia jednego przedmiotu", w którym prezentujemy ciekawe eksponaty i ich historię. Przedmioty codziennego użytku odnalezione przez badaczy na ziemi (a czasem i w ziemi) elbląskiej przybliżą nam jej dawnych mieszkańców. Dziś o dzbanku hansekanne.

Niewielki, cynowy dzbanek z pokrywką, datowany na pierwszą połowę XV wieku, należy do naczyń charakterystycznych dla hanzeatyckiego kręgu kulturowego. Takie naczynia wytwarzano na terenie Niemiec, Flandrii, Normandii, Niderlandów, w południowej Szwecji, Szkocji, Irlandii i Anglii. Egzemplarze powstające w poszczególnych ośrodkach różniły się od siebie kształtem i dekoracją. Najczęściej spotykane tego typu naczynia pochodzą z terenów północnych Niemiec. Zdobiono je dwoma żołędziami umieszczonymi na zawiasie pokrywki oraz motywem żołędzia umieszczonym w dnie. Tak dekorowane dzbanki znajdują się w zbiorach muzeum w Rostocku i Kolonii.

  (fot. MAH) (fot. MAH)

Elbląski egzemplarz ma wysokość 24 cm. Naczynie ma bulwiasty kształt brzuśca. Do wewnętrznej ścianki przymocowana jest cynowa rurka. Płaska pokrywa łączy się z uchem za pomocą zawiasów. Zewnętrzną stronę ucha zdobi prosty ornament geometryczny. Najbardziej interesujące jest jednak dno naczynia. Jego funkcję pełni reliefowy medalion przedstawiający scenę ukrzyżowania Chrystusa. Nie ma pewności, że medalion był oryginalnym elementem naczynia. Możliwe, iż wcześniej pełnił funkcję znaku pielgrzymiego. Jednak analogiczne przedmioty, odnalezione m.in. na terenie Niderlandów, pozwalają przypuszczać, że był to rodzaj powszechnie stosowanej dekoracji. Na terenie Polski taki przedmiot, z podobną dekoracją w dnie, odnaleziono podczas prac wykopaliskowych przy ul. Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Znane są także gliniane naczynia z takim przedstawieniem. Dzbanki wyposażone w cynową rurkę wytwarzano w Haarlemie na terenie Niderlandów, co może wskazywać proweniencję elbląskiego dzbanka.
     Dzbanek ze sceną ukrzyżowania odnaleziono w kamiennej latrynie przy ul. św. Ducha 4. Na terenie Starego Miasta w Elblągu natrafiono w trakcie badań archeologicznych na jeszcze jeden dzbanek w typie hansekanne. Identyczny w formie, ale bardzo zniszczony i niestety bez zachowanego dna.
     


     
     Elbląska Gazeta Internetowa portEl.pl sprawuje patronat medialny nad Muzeum Archeologiczno-Historycznym

Urszula Sieńkowska, kustosz Muzeum Archeologiczno-Historycznego
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
Reklama