Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.
Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies.
Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza zgodę na zapisywanie ich w pamięci urządzenia. Proszę zapoznać się z informacją na temat cookies stosowanych na naszej stronie.
Sobota 20-01-2018, imieniny Fabiana, Sebastiana
 
Rek

UWAGA!

Kuttrolf z latryny (Historia jednego przedmiotu cz. 33)

Elbląg, Kuttrolf z latryny (Historia jednego przedmiotu cz. 33) (fot. MAH w Elblągu)

Wspólnie z Muzeum Archeologiczno-Historycznym w Elblągu prowadzimy cykl pn. "Historia jednego przedmiotu", w którym prezentujemy ciekawe eksponaty i ich historię. Przedmioty codziennego użytku odnalezione przez badaczy na ziemi (a czasem i w ziemi) elbląskiej przybliżą nam jej dawnych mieszkańców. Dzisiaj o znalezionym w latrynie dość nietypowym naczyniu, które w fachowej literaturze nosi nazwę Kuttrolf.

Wydobyte z latryny, dotrwało do naszych czasów prawie w całości, co umożliwiło określenie jego wyglądu i funkcji. Już to jest ewenementem, bowiem zazwyczaj odkrywane jest we fragmentach, które utrudniają jego identyfikację.
     Kuttrolf to butelka o rzadko spotykanym kształcie, posiadająca czworoboczny korpus, którego środkowa część składa się z pięciu rurek - czterech wklęsłych ku środkowi, piąta natomiast znajduje się w środku, pomiędzy nimi i zakończona jest krótką, wąską szyjką. Ta oryginalna konstrukcja sprawiała, że podczas nalewania przez wąskie rurki i szyjkę, napój sączył się z niej wolno kroplami, wydając przy tym zabawne odgłosy bulgotania. Butelki te określano nawet „żartobliwymi” i używano ich w trakcie biesiad, podczas których były powodem ogólnej wesołości i wielu dowcipnych przekomarzań. Być może właśnie z tego powodu, pewien człowiek obdarował niegdyś Kuttrolfem swojego elbląskiego kompana. Nie wyklucza się jednak zastosowania tych naczyń w aptekarstwie, gdyż za ich pomocą łatwo odmierzało się krople lekarstw. Mogły też służyć jako pojemniki o niewielkich rozmiarach do dawkowania perfum.
     Kuttrolfy znane są już od III-IV wieku, najstarsze pochodzą z Syrii. W średniowieczu wykonywali je niemieccy szklarze, ale znane są również tego typu naczynia pochodzące z XVI- i XVII-wiecznej Wenecji. Obecnie znamy około dwudziestu ich odmian. Przez stulecia ich kształt oraz liczba i sposób skręcenia rurek zmieniały się i ostatecznie butelki wyglądały tak, jak na zdjęciu. Elbląskie naczynie datowane jest na XVIII wiek i prawdopodobnie pochodzi z terenu naszych zachodnich sąsiadów.
     W literaturze funkcjonują trzy nazwy tego typu naczynia: Angster (od łacińskiego słowa angustus, czyli ciasny, wąski, co oznacza cienkie, skręcone rurki) Guttrolf (łacińskie słowo gutta oznacza kroplę, a z tak nazwanych butelek cienkimi rurkami spływały powoli krople płynu) oraz wspomniany już Kuttrolf, stosowany jako synonim nazwy Guttrolf. W polskiej literaturze przez jakiś czas funkcjonowała nazwa flasza dubeltowa, nazwana tak ze względu na analogię do kieliszków dubeltowych, czyli podwójnych lub bliźniaczych.
     Ten oryginalny przedmiot można obejrzeć w Muzeum na wystawie Elbląg reconditus, do czego serdecznie zachęcamy.
     


     
     
     Elbląska Gazeta Internetowa portEl.pl sprawuje patronat medialny nad Muzeum Archeologiczno-Historycznym

Joanna Fonferek, kustosz Muzeum Archeologiczno-Historycznego w Elblągu
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
..., a moim zdaniem
Reklama