Niedziela 24-06-2018, imieniny Jana, Danuty
 
Rek

UWAGA!

Drogi Czytelniku,

uprzejmie informujemy, że w związku z wejściem w życie Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych stworzyliśmy zgodną z nim politykę prywatności. Regulacje RODO zmuszają nas do wystąpienia z prośbą do Ciebie o zaakceptowanie jego postanowień, chociaż z praktycznego punktu widzenia nic się nie zmienia w sposobie korzystania z naszego serwisu.

Jedyną rzeczą, która może budzić Twoje obawy jest profilowanie. Wyjaśniamy, że w naszym przypadku, tak jak dotychczas, skutkuje ono wyłącznie tym, że jeśli uprzednio byłeś/aś na stronie jakiegoś biura podróży, to z dużym prawdopodobieństwem nasi zaufani partnerzy reklamowi tacy jak Google serwować będą banery z widokami złocistych plaż.

Prosimy zapoznać się z polityką prywatności stosowaną na naszej stronie i zaakceptować jej postanowienia.

Może później

Historia elbląskich ulic: Komeńskiego (odcinek 25)

 
Elbląg, Historia elbląskich ulic: Komeńskiego  (odcinek 25) Przedwojenne zdjęcie budynku, w którym obecnie mieści się Zespół Szkół Mechanicznych (fot. archiwum autora)
Rek

Kim był Jan Amos Komeński? Dlaczego w Elblągu ma swoją ulicę? Co wcześniej mieściło się w budynkach szpitala wojskowego? Odpowiedzi na te pytania znajdziecie w kolejnym odcinku „Historii elbląskich ulic”, przygotowanym przez Karola Wyszyńskiego, przewodnika PTTK Elbląg.

Skąd ta nazwa?
     
Ulica Komeńskiego biegnie od al. Grunwaldzkiej do ulicy Bema. Od momentu powstania była to Comensiusstrasse, do której nawiązuje obecna nazwa. W 1933 r. ulica nosiła miano Langemarck – od miejscowości w Belgii, w której podczas walk poległo wielu pruskich żołnierzy pochodzących z Elbląga. W latach 1945-56 nazwę ulicy przemianowaną na Długą i to wskutek niewiedzy. Ówcześni elblążanie sądzili, że to nawiązanie do Długiego Targu. W 1956 r. patronem został Jan Amos Komeński (historia zatoczyła więc koło). Kim był patron? Pedagogiem i reformatorem nauczania, pochodzącym z Czech. W latach 1642-1648 był w nauczycielem w Gimnazjum Elbląskim (pierwsza świecka uczelnia na Pomorzu Nadwiślańskim). Niektórzy zarzucają mu aktywną współpracę wywiadowczą z ówczesną Szwecją.
     
     Najpierw lazaret, teraz miejski szpital
     
Większość budynków przy ul. Komeńskiego, szczególnie na odcinku od Grunwaldzkiej do Reja, pochodzi z lat 30. XX wieku. Za skrzyżowaniem z Reja (po lewej stronie patrząc w kierunku Bema) znajdują się baraki, pochodzące z drugiej połowy lat 70. Pierwotnie mieściły się w nich niektóre wydziały Urzędu Wojewódzkiego, a obecnie są tam siedziby instytucji samorządowych. Dalej po tej samej stronie, do ul. Prusa, znajduje się zaplecze szpitala miejskiego, otoczone murowanym ogrodzeniem pochodzącym z okresu powstania szpitala, czyli z początku XX wieku.
     Po przeciwnej stronie jest usytuowany Elbląski Szpital Specjalistyczny z Przychodnią (elblążanie nadal nazywają go szpitalem wojskowym). Kompleks budynków powstał jako lazaret podczas I wojny światowej, został znacznie rozbudowany w latach 1935-37, był jednym z najnowocześniejszych szpitali wojskowych w III Rzeszy. W 1945 r. krótko mieścił się tutaj szpital Armii Radzieckiej, a następnie w tym samym roku zaczęła funkcjonować filia warszawskiej Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, przeniesiona ostatecznie do Olsztyna. Następnie utworzono tu Centralną Szkołę Administracji Rolnej, szkolącą traktorzystów pomagających zagospodarować Żuławy.
     Od grudnia 1945 r. do 1947 r. w tych murach zagościła błąkająca się po mieście straż pożarna. Od marca 1952 r. całość terenu przejął 110. Szpital Garnizonowy. Po 1990 r. szpital zmienił charakter, został przekształcony w placówkę cywilną, a kilka lat temu od wojska przejęły ją władze miasta. Od tego czasu jest to Elbląski Szpital Specjalistyczny z Przychodnią.

  Jeden z budynków bursy szkolnej, dawniej koszary policyjne (fot. autor) Jeden z budynków bursy szkolnej, dawniej koszary policyjne (fot. autor)


     
     Kiedyś policja, obecnie bursa
     
W dalszej części ulicy, po prawej stronie, znajduje się bursa szkolna. To tu w latach 1915-1917 powstał pierwszy lazaret garnizonu pruskiego. Po I wojnie światowej mieściły się w nim koszary drugiego oddziału policji elbląskiej (Traktat Wersalski ograniczał Niemcom ilość wojska, więc rozbudowały one znacznie siły policyjne). W latach 1952-1997 znajdowała się tu bursa Technikum Mechanicznego, obecnie bursa pobliskich szkół.
     Idąc ulicą Komeńskiego w stronę Bema mijamy okazały budynek wzniesiony w 1929 r. na potrzeby Wyższej Szkoły Praktycznego Rolnictwa (Hohere Lehranst fur Praktische Landwirte). W 1948 r. do tego budynku przeniesiono z ul. Pocztowej Państwowe Technikum Mechaniczne. Szkoła powstała w listopadzie 1946 r. jako jedna klasa o profilu budowlanym. W 1949 r. przemianowano ją na Państwowe Liceum Mechaniczne dla Dorosłych. Kolejna zmiana nastąpiła w 1959 r, kiedy to utworzono Technikum Mechaniczne, a w styczniu 1977 r. przekształcono ją w Zespół Szkół Mechanicznych, który istnieje do dzisiaj.

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
  • dobre bo niemieckie
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    7 4
    polopyu(2014-10-26)
  • za Niemca, jakoś wszystko w Elblągu było logicznie poukładane, No i oczywiście znowu ten olsztyn - zabrał nam po wojnie Wyzszą Szkołę Rolniczą.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    19 1
    (2014-10-26)
  • Fajny artykuł tylko ten traktat Wersalki. ..
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 1
    hogobogo(2014-10-26)
  • Baraki są za ul. Kochanowskiego, nie za Reja
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    11 0
    (2014-10-26)
  • Coś słaby przewodnik z tego Wyszyńskiego. Jak można było nie wspomnieć o Akademii Pedagogicznej która mieściła się także w obecnym budynku Zespół Szkół Mechanicznych? Często się myli w lokalizacjach i uważa się na przewodnika? Przemyśl to a nie piszesz od razu byle co aby napisać nie tylko tutaj. Niepodparte faktami treści.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    4 6
    (2014-10-26)
  • A Akademia Pedagogiczna nie była tam gdzie "Ekonomik"?
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    2 0
    ela3(2014-10-26)
  • Udowodnij to ela3.Skąd wiesz? Pisać to też mogę, że za rogiem spadło ufo. Właśnie że było!
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 1
    (2014-10-26)
  • Była tam gdzie ekonomik ale też w tym budynku co Technikum takie są źródła. Ciekawe kto się myli.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 0
    (2014-10-26)
  • Poczytaj, poszukaj, wygogluj wtedy będziesz wiedział/a
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    1 0
    (2014-10-26)
  • googlowanie nic nie da. w internecie pełno przekłamań i zapożyczeń, tylko źródła pierwsze sa prawie pewnie; )
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    2 0
    (2014-10-26)
  • słynna dzielnica, ,Komenka (anarchy street)" przełom lat 90-tych, a 2000.Oj działo się działo :)
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    2 0
    klops(2014-10-26)
  • tak dla poprawności politycznej pominięto nazwę patrona szkoły (Technikum Mechanicznego) gen. Karola Świerczewskiego, jak i zgineło to wraz z ZAMECHEM. Warto wspomnieć iż uczył się także na ul. Komeńskiego obecnie żyjący biskup Józef Wysocki (Technik górnictwa: specjalizacja:i wydobycia torfu) i żyje absolwent pierwszego rocznika 1948 Pan Alfred Petrycki. .. .Co ciekawe na cmentarzu Agrikola jest grób pierwszego Dyrektora inż. Kazimierz Mościckiego. .. Pan Alferd dla ciekawych jako chłopiec biegał za, ,Tatrą, ,inż. K. Mościciego w polskim eldorado naftowym czyli polskim Texsasie. .w Drohobyczu. Tradycje, ,nafciarskie, ,szkoły kontynułuje Pan Paweł. .. Dyrektor, ,LOTOSU, ,. .. .Zespół Szkól Mechanicznych podnosi się z kolan(kolejne reformy szkolnictwa zawodowego i upadek ZAMECHU). .. o czym świadczą obecni absolwenci dający sobie rade przy wydobyciu ropy w północnej Kanadzie i systemach irygacyjnych w Arabii saudyjskiej czy Kuwejcie. Śmieszne jest to iż tam gdzie budowano stery strumieniowe i okrętowe śruby nastawne sprzedaje się, ,szmaty, ,. .. .tak na wyzwolili od majątku, miejsc pracy, perspektyw na rozwój i spokojne życie. .. .. pozostało tylko, ,wilkowyje elblaskie, ,. .. tak jak w serialu. .. .
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    29 1
    klmn(2014-10-26)
Reklama

To kupisz w pasażu portElu

AMK Meble łazienkowe 5
Szkło ozdobne 4
AMK Meble Terrarium
AMK Kuchnia 7