Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.
Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies.
Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza zgodę na zapisywanie ich w pamięci urządzenia. Proszę zapoznać się z informacją na temat cookies stosowanych na naszej stronie.
Niedziela 20-08-2017, imieniny Bernarda, Sobiesława
 
Rek

UWAGA!

Rek
Telefon portElu Halo, tu portEl
512 918 555

Wiadomości

Na osiedlu

Gospodarka

Społeczeństwo

Kultura

Sport

Na uczelniach

Zbrodnia i kara

Prasówka

Jej portEl

Kina i teatr

Konkursy

Dawny Elbląg

Poradnik

Hit czy kit?

Po godzinach

Fotoreportel

IV  Motocyklowy Piknik w Pasłęku. IV Motocyklowy Piknik w Pasłęku.

Od Tysiąclecia do Bocianiej (Historia elbląskich ulic, odc. 102)

 
Elbląg, Od Tysiąclecia do Bocianiej (Historia elbląskich ulic, odc. 102) Ulica Janowska przed wojną (fot. archiwum autora)
Rek

Kiedy powstała aleja Tysiąclecia? Jak przed wojną wyglądała ulica Janowska? Odpowiedzi na te i wiele pytań znajdziecie w kolejnym odcinku „Historii elbląskich ulic”. Jak co tydzień przewodnikiem jest Karol Wyszyński z elbląskiego PTTK.

Tysiąclecia
     Aleja Tysiąclecia w zasadzie została wytyczona w 1956 r. i częściowo przebiega po szlaku dawnych ulic. Swój bieg zaczyna od pl. Grunwaldzkiego i kończy obecnie na skrzyżowaniu ul. Sopockiej z Zamkową. Do 2010 r. sięgała nieco dalej, do mostu przez rzekę Elbląg, ale wówczas patronem mostu jak i odcinka od ulicy Bocianiej został kardynał Stefan Wyszyński.
     Odcinek al. Tysiąclecia od pl. Grunwaldzkiego do Hetmańskiej przebiega przez tereny dawnej fabryki Komnicka, jednej z trzech, jakie posiadał. Komnick kupił ten teren w 1898 r., wykupując upadłą fabrykę maszyn rolniczych po zmarłym H. Hoptopie. Do dzisiejszych czasów żaden z dawnych obiektów nie przetrwał.
     Dalsza część al. Tysiąclecia przed wojną nosiła różne nazwy. W 1782 r. była to uliczka Tylna (Die Hinter Gasse), przed 1830 r. zmieniono ją na ul. Stajni przy Starej Fosie (Alte Graben Stallstrasse), a przed 1914 r. nazwano ją ul. Fosową (Grabenstrasse).
     Zabudowa al. Tysiąclecia, poza nielicznymi wyjątkami, powstała po 1945 r. Wieżowce powstały w 1962 r. dla pracowników Zamechu. Wykonano je z prefabrykatów, wyposażono w windy i pierwszy rodzaj w mieście domofonów, a właściwie system dzwonków. Niestety, system ten został wkrótce potem zdewastowany.  

  Przez lata przy al. Tysiąclecia rosło rozłożyste drzewo (fot. autor) Przez lata przy al. Tysiąclecia rosło rozłożyste drzewo (fot. autor)


     Po przeciwnej stronie alei znajduje się siedziba policji, oddana do użytku w 1994 roku. Obok, bliżej ulicy Malborskiej, mijamy budynek, w którym mieściła się Rejonowa Przychodna Zdrowia, do dzisiaj zresztą działają tam różne publiczne i niepubliczne przychodnie.
     Za skrzyżowaniem z ul. Malborską znajduje się dawny budynek szkolny, do 1945r. Ritterschule, po 1945 przez wiele lat mieściła się tu Szkoła Podstawowa nr 10. Obecnie obiekt jest siedzibą przedsiębiorstwa geodezyjno-kartograficznego, dwa lata temu obok firma postawiła nowy budynek.
     
     Janowska
     Przebiega od pl. Grunwaldzkiego niemal do ul. Rycerskiej, z którą nie ma połączenia. Po raz pierwszy odnotowana w XVI w. jako uliczka Pańska (Herrengasse), po 1945 r. nadano jej obecną nazwę pochodząca od miasta Janów Lubelski.
     Pierwsza część dawnej ulicy, od pl. Grunwaldzkiego do ul. Hetmańskiej, to obecnie wąski zaniedbany chodnik i parking. O dawnych czasach przypomina jedynie słup ogłoszeniowy pochodzący sprzed 1945 r.
     W drugiej części Janowskiej, za ul. Hetmańską, w latach 60. powstały budynki mieszkalne. Przed 1945 r. przy skrzyżowaniu z pl. Wolności stał okazały dom Dawida Loewenthala, właściciela dużego domu handlowego, istniejącego przed wojną na rogu ul. Studziennej i bulwaru Zygmunta Augusta.
     
     Sopocka
     Przebiega od al. Tysiąclecia do ul. Czerniakowskiej. Przed 1830 r. została nazwana jako Duża Przedzamcze Krzyżowa (Grosse Vorberg Kreuzstrasse), przed 1901 r. zmieniono jej nazwę na Krzyżowa (Kreuzstrasse). Po 1945 r. nazwano ją Świętokrzyską, a w 1955 roku otrzymała nazwę obecną. Nie jest zabudowana. W czasach PRL-u postawiono tu pawilon ze sklepem motoryzacyjnym, który spłonął w 2012 r.
     
     Bociania
     
Jest krótką uliczką przebiegającą od al. Tysiąclecia do ul. Sopockiej. Przed 1830 r. nazwano ją Ulica Mała Przedzamcze Krzyżowa (Kleine Vorberg Kreuzstrasse), przed 1901 r. obdarzono ją mianem ul. Bocianiej (Stochstrasse). Po 1945 r. nazwę spolszczono. Przy ulicy, po jednej tylko stronie, stoi kilka kamienic pochodzących sprzed 1945 r.

WyKa
Polub ten artykuł
Polub portEl.pl
..., a moim zdaniem
  • Na Sopockiej mieściła się rozlewnia napoi gazowanych czy ktoś prócz mnie to pamięta?
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    19 1
    maku(2016-04-17)
  • Oczywiście, była to rozlewnia PSS Społem, pracowała tam moja nieżyjąca już sąsiadka, robili tam oranżadkę w szklanych butelkach i mandarynkę SUPERRR. To były napoje, bez słodzików, na zwykłym cukrze. Wytwórnia Wiśniewskiego nie miała szans, że o obecnie produkowanych gównach nie wspomnę
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    18 0
    sic(2016-04-17)
  • Sopocka nie łączy się z Czerniakowską, a z Zagonową i Bocianią. Między Sopocką a Czerniakowską jest Zagonowa 14 po lewej a po prawej bodajze 13,15, 17,19.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    6 0
    (2016-04-17)
  • Przed wojną w budynkach póżniejszej WWG czyli wytwórni wód gazowanych przy WSS Społem, mieściła się rozlewnia piwa. Co zaś do trunków z WWG to pamiętam smak tej socjalistycznej Coca Coli czyli Polo Cocty. Było nieżle.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    6 0
    (2016-04-17)
  • Wydzielenie tej ul. Wyszyńskiego to była głupota kardynalna (podobnie jak podobna sprawa z Pułkiem PLOT). I nie chodzi mi nawet o to, kim był Wyszyński i czy zasługuje na ulicę (bo naprawdę daleko mi do antyklerykalnych poglądów), tylko że takie "krojenie" ulic na mniejsze kawałki jest głupie z zasady. Taka sztuka dla sztuki, która dodatkowo zaśmieca mapę miasta. Nie dość, że Tysiąclecia już sama w sobie jest nieco "zbędna", bo jest de facto przedłużeniem Grunwaldzkiej (aczkolwiek, ze względu na historię, niech sobie istnieje), to tym samym zyskaliśmy kolejny byt, nikomu do szczęścia nie potrzebny.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    10 0
    Prus(2016-04-17)
  • Tym bardziej że przy ul. Wyszyńskiego nic nie ma. Te budynki po prawej to ul. Tamka, po lewej zaś mak chemia to ul. Panieńska, więc tym bardziej nie zrozumiałe wydzielenie odrębnej nazwy tej ze ulicy.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    7 0
    (2016-04-17)
  • A te grzybki wentylacyjne przy ul tysiaclecia to prowadza do tychze budynkow czy moze to wentylacja i wyjscie ewakuacyjne z budynku policji?
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    0 0
    Schron(2016-04-17)
  • Rozlewnia pysznej oranzady byla tez na ul plk dabka butelki byly kapslowane pycha
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    2 0
    h s (2016-04-17)
  • Rozlewnia pysznej oranzady byla tez na ul plk dabka butelki byly kapslowane pycha
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    2 0
    h s (2016-04-17)
  • Wyjście z tych budynków , kiedyś były do przejścia a teraz są zaspawane i zamurowane w budynkach
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz Pokaż ten wątek
    2 0
    Antek(2016-04-17)
  • pamiętam rozlewnie wody gazowanej należala do SPOLEM.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    2 0
    (2016-04-17)
  • Przy ul Bema 1 i 3 domofony były już przed wojną również CO I CW zniszczone przez póżniejsze władzę.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    4 0
    ikiv(2016-04-18)
Reklama