UWAGA!

----

Sprawa, która nie ma końca

 Elbląg, W środku stoi Józef Olejniczak, który w Sprawie został skazany na 11 lat, w więzieniu spędził sześć. Jest również pierowzorem Janka Masłowskiego, głównego bohatera dramatu "Matnia - sprawa elbląska"
W środku stoi Józef Olejniczak, który w Sprawie został skazany na 11 lat, w więzieniu spędził sześć. Jest również pierowzorem Janka Masłowskiego, głównego bohatera dramatu "Matnia - sprawa elbląska" (fot. AD)

Dokładnie 65 lat temu w lipcu spłonęła hala produkcyjna w Zakładach Mechanicznych im. Świerczewskiego. Urząd Bezpieczeństwa uznał, że był to atak sił imperialistycznych i torturami wymusił od niewinnych ludzi, żeby przyznali się do podpalenia i szpiegostwa. Troje aresztowanych skazano na śmierć, sześcioro na długoletnie więzienie. Sprawa Elbląska do dziś nie została w pełni wyjaśniona.

W nocy, z 16 na 17 lipca w 1949 r. w hali produkcyjnej zakładów zamechowskich wybuchł pożar. Nikt nie zginął, ale straty materialne były ogromne. Partia uznała, że zrobili to sabotażyści i pod bezpośrednim nadzorem UB sporządzono odpowiedni protokół z oględzin pogorzeliska, pozostało jedynie znaleźć winnych. Do 1 września aresztowano ok. 150 kobiet i mężczyzn, głównie reemigrantów z Francji, którym zarzucono współpracę z obcym wywiadem i podpalenie hali. Szefem siatki wywiadowczo-dywersyjnej miał być Jean Bastard – Francuz mieszkający w Elblągu. W więzieniach torturami wymuszano zeznania, a tłumaczenia, że na przykład tego dnia dana osoba była na zabawie, pomijano. Na szczęście wyroków śmierci nie wykonano, ale osoby te, po wyjściu z więzienia, przez wiele lat borykały się z nędzą. Do dziś tak naprawdę nie ukarano winnych.

 


       Przez wiele lat o wydarzeniach w Elblągu nie można było mówić głośno. Dopiero w latach 90. sprawa odżyła, wtedy też postawiono pomnik i umieszczono tam tablicę, która dwa lata temu... zniknęła. Prawdopodobnie padła łupem złomiarzy. Wykonano więc tablicę zastępczą, która wisi tam do dziś. To właśnie tam zgromadzili się dziś (17 lipca) przedstawiciele władz samorządowych, parlamentarnych oraz rodziny ofiar. 
       - W tym roku rocznica tego tragicznego wydarzenia będzie szczególnie upamiętniona spektaklem "Matnia – sprawa elbląska" w elbląskim teatrze – dodał Marek Pruszak, wiceprezydent Elbląga.
       Autorem dramatu jest Mirosław Dymczak, szef elbląskiego oddziału Głosu Wybrzeża w latach 70., współinicjator powstania legendarnego klubu „Czerwona Oberża” i Biennale Form Przestrzennych.
      

mw

Najnowsze artykuły w dziale Wiadomości

Artykuły powiązane tematycznie

Zamieszczenie następnej opinii do tego artykułu wymaga zalogowania

W formularzu stwierdzono błędy!

Ok
Dodawanie opinii
Aby zamieścić swoje zdjęcie lub avatar przy opiniach proszę dokonać wpisu do galerii Czytelników.
Dołącz zdjęcie:

Podpis:

Jeśli chcesz mieć unikalny i zastrzeżony podpis
zarejestruj się.
E-mail:(opcjonalnie)
  • Nigdy nie wyjaśnia, to tak samo jak afera tasmowa, jest ale na siłe udaje się ze istotna nie jest
  • w tle bardzo ładna elewacja miejscowego budynku
  • to chyba fragment tej hali- po pożarze - jeszcze nie odbudowanej.
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    5
    3
    foto-graf(2014-07-17)
  • A pisali ostatnio ze Jerzy Wilk jest super i ze wszystko odnowil, ociepla i dba o piekne elewacje. Na zdjeciu widac jak bardzo!!!
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    6
    7
    misiorysiopysio(2014-07-17)
  • moj dziadzio tez wtedy zostal aresztowany. powaga! ale jak juz go wypuscili to do dnia smierci pary nie puscil co tam bylo w wiezieniu i na przesluchaniach-tak go nastraszyli a jeszcze babcia kazala nie pytac o nic. jej tez nic nie powiedzial tylko tyle ze jak cos powie to jest trup.
  • wszystko te wydarzenia w stylu mętnych spraw i pokrętnej ideologii, którą niestety wspierali i wspierają liczni przedstawiciele (no bo nie współobywatele) odłamu naszego narodu - dziś mamy typowy przykład tego rodzaju działań
    Zgłoś do moderacji     Odpowiedz
    6
    2
    MiejscowyAborygen(2014-07-17)
  • Do dzis nie ukarano wielu oprawców i morderców. Którzy maja z naszych podatków emerytury niekiedy kilkukrotnie wieksze od ofiar. Gruba krecha sie kłania. Żadna partia zasiadajaca obecnie w sejmie tego nie załatwi. Bo kazda z tych parti jest umoczona w to i owo a zwłaszcza jej liderzy.
  • Mirosław Dymczak z pewnością dobrze zna tło sprawy, przez lata " dziennikarz" partyjnego (PZPR) " Głosu Wybrzeża" , w szczególności w latach stanu wojennego.
  • pan Dymczak też boi się szcegółowo kulisy tej sprawy, toż taki z niego kozak. .. ?
  • zrzuccie się kochani na remont elewacji przyleglego do om miejsca domu, przy skwerze Sprawy Elbląskiej, jest bardzo w tym miejscu potyrzebny bo po prostu wstyd
Reklama